Şirket ve Ortaklık — TR

Limited Şirket Mi, Anonim Şirket Mi Kurmalıyım?

Limited ve anonim şirket seçimi yalnız kuruluş maliyetine bağlı değildir. Sermaye, yönetim, pay devri ve borç sorumluluğu birlikte karşılaştırılır.

Şirket Kuruluşu ve Ana Sözleşme

Hazırlayan:

Tek bir şirket türü herkes için daha iyi değildir. Ortak sayısı, yönetim biçimi, yatırımcı alınması ve ileride pay satışı planı birlikte değerlendirilir. Limited şirket daha düşük asgari sermayeyle kurulabilse de pay devri ve ortakların bazı kamu borçlarından sorumluluğu bakımından anonim şirketten farklı kurallara tabidir.

9 Kasım 2026 itibarıyla yeni kuruluşta limited şirket için asgari esas sermaye elli bin, anonim şirket için iki yüz elli bin Türk lirasıdır. Halka açık olmayan kayıtlı sermaye sisteminde başlangıç sermayesi bakımından ayrı tutar bulunur. Bu miktarlar yıllık işletme bütçesi değildir; çalışan, muhasebe, izin ve faaliyet giderleri ayrıca hesaplanır.

Asgari sermaye ile sermayenin ne zaman ödeneceği ayrı konulardır. Anonim şirkette nakden taahhüt edilen payların itibari değerinin en az yüzde yirmi beşi tescilden önce, kalanı şirketin tescilini izleyen yirmi dört ay içinde ödenir. Payların çıkarma priminin tamamı tescilden önce ödenmelidir. Daha yüksek ödeme öngören hükümler ve Sermaye Piyasası Kanunu’nun özel kuralları ayrıca kontrol edilir. Bu takvim, ayni sermayeye veya limited şirket kuruluşuna aynen uygulanıyormuş gibi kabul edilmemelidir.

Limited şirkette ortak sayısı elliyi aşamaz. Pay devrinde yazılı şekil, noter onayı ve gerekli hâllerde genel kurul onayı gündeme gelir. Anonim şirkette payın türü ve esas sözleşmedeki sınırlamalar önemlidir. Anonim şirket payının her durumda serbestçe devredilebildiği veya bütün vergi sonuçlarının aynı olduğu kabul edilmemelidir.

Kuruluş öncesinde yönetim, yatırımcı alma ve pay satışı planını birlikte açıklayın. Mevcut şirketlerde sermaye uyumu ve tür değiştirme ihtiyacı, yeni şirket kuruluşundan ayrı ele alınır.

Dosya incelemesi ücretlidir. Kapsam ve ücret işe başlamadan yazılı belirlenir.

Limited Ve Anonim Şirket Seçiminde Hangi Soruları Birlikte Yanıtlamalısınız?

Kuruluşta ödenecek tutar, seçimde tek ölçüt değildir. İşin büyüklüğünü, ortak sayısını, şirketi kimin yöneteceğini, imza yetkisini, yatırımcı alınmasını, finansman ihtiyacını ve gelecekteki pay satışını birlikte ele almak gerekir. Aile şirketinde uzun süre değişmeyecek bir ortaklıkla sık yatırımcı alacak bir işletmenin ihtiyacı aynı olmayabilir.

Limited şirkette ortak sayısı elliyi aşamaz. Anonim şirkette bu elli ortak sınırı bulunmaz; halka açılma hedefi ise ayrıca sermaye piyasası kurallarını gündeme getirir. Daha kurumsal bir görünüm beklentisi, tek başına bir hukuki veya vergisel avantaj değildir. Esas sözleşme, karar usulleri, muhasebe ve kurumsal uyum işlerinin işletmeye getireceği yük de hesaba katılır.

Daha düşük başlangıç sermayesi ve seyrek pay devri limited şirketi değerlendirme nedeni olabilir. Büyüme, yeni yatırımcı, uluslararası faaliyet, halka açılma veya ortaklıktan çıkış planı anonim şirket yönünden inceleme gerektirebilir. Bunlar herkese uygulanacak seçim kuralları değildir; vergi, sorumluluk ve yönetim sonuçları dosya üzerinden karşılaştırılmalıdır. Mevcut bir limited şirket için tür değiştirme seçeneği de aynı karşılaştırmanın parçasıdır.

Asgari Sermaye İle Günlük İşletme Bütçesi Aynı Şey Mi?

Yeni kuruluşta asgari esas sermaye limited şirkette 50.000 TL, anonim şirkette 250.000 TL'dir. Halka açık olmayan kayıtlı sermaye sistemini seçen anonim şirketlerde başlangıç sermayesi için ayrı tutar uygulanır. Bunlar çalışan, kira, muhasebe, izin ve faaliyet giderlerinin yerine geçen aylık bütçe rakamları değildir.

Anonim şirketin nakden taahhüt edilen paylarında, payların itibari değerinin en az dörtte biri tescilden önce; kalan kısmı tescili izleyen yirmi dört ay içinde ödenir. Çıkarma primi varsa tamamının tescilden önce ödenmesi gerekir. Ayni sermaye ile nakdi ödeme planı aynı işlem değildir. Tür değişikliğinde de yeni türün sermaye ve ödeme şartları ayrıca incelenir.

Sermayesi düşük mevcut şirketlerin uyumu, yeni şirket kurma tercihinden farklıdır. 17 Ekim 2026 tarihli ve 33403 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tebliğ, mevcut şirketlerin asgari sermayeye uyum süresini 31 Aralık 2027’ye uzatmıştır. Şirketin mevcut sermayesi ve kayıtlı sermaye sistemindeki durumu bu tarihle birlikte incelenir. Eski yazılardaki sermaye veya gider rakamları, güncel şirket için kendiliğinden yeterli kabul edilmemelidir. TTK Geçici 15, gerekli artırımı süresinde yapmayan şirketler bakımından infisah sonucunu düzenler; süreyi uzatan bir düzenleme bulunup bulunmadığı ve şirketin özel durumu ayrıca kontrol edilmelidir.

Avukatın Şirkete Ortak Olması İle Yönetimi Üstlenmesi Neden Ayrıdır?

Limited şirkette ortak olmakla şirket müdürü olmak aynı değildir. Avukatlık Kanunu’nun 12. maddesi şirket ortaklığı için istisna içerir; limited şirket müdürlüğünün bu istisna kapsamında olduğu varsayılamaz. Türkiye Barolar Birliğinin disiplin kararları, müdürlüğü şirketin ticari faaliyetinin yönetim ve temsiline katılma yönünden ayrıca değerlendirir.

Bu nedenle avukatın yalnızca sermaye koymasıyla şirketi imzasıyla temsil etmesi arasında meslek kuralları bakımından önemli fark vardır. Ticaret siciline bir görev unvanı yazdırmak, o görevin avukatlıkla bağdaşma sorununu çözmez. Ücret alınmaması veya şirketin aile üyelerine ait olması da incelemeyi kendiliğinden gereksiz hâle getirmez.

Anonim şirkette ortaklık ve yönetim kurulu başkanlığı veya üyeliği bakımından kanundaki açık istisnalar ayrıca okunmalıdır. Bununla birlikte bu istisna, her ticari görevin veya ayrıca üstlenilen bütün icrai faaliyetlerin sınırsız biçimde serbest olduğu anlamına gelmez. Yetki devri, fiilen yürütülen iş ve mesleki bağımsızlık birlikte değerlendirilmelidir.

Biz göreve atama kararı, imza yetkisi, şirket sözleşmesi ve fiilî çalışma biçimini birlikte inceleyerek hangi mesleki kuralın araştırılması gerektiğini belirleriz. Bu mesele yalnızca yöneticinin şirket borcundan sorumlu olup olmayacağına indirgenemez. Limited şirket müdürünün bütün özel hukuk borçlarından kendiliğinden sınırsız sorumlu olduğu şeklinde bir genelleme de doğru değildir. Görev kabul edilmeden önce ilgili baro uygulamasının ve güncel meslek mevzuatının değerlendirilmesi, sonradan sicil düzeltmesi ve disiplin tartışmasıyla karşılaşma riskini azaltmaya yardımcı olur.

Bu ayrım, limited şirketin bütün özel hukuk borçlarından müdürün otomatik ve sınırsız sorumlu olduğu gerekçesine dayandırılmamalıdır. Meslek kuralları bakımından ortaklık, yönetim, temsil ve fiilen üstlenilen iş ayrı değerlendirilir. Şirket ortaklığına veya yönetim kurulu üyeliğine ilişkin istisna da avukatlık hizmetinin herhangi bir ticaret şirketi üzerinden yürütülmesine kendiliğinden izin verildiği anlamına gelmez.

Hamiline Payda Düzenleme, Üç Aylık Süre Ve MKK Bildirimi Nasıl Ayrılır?

Hayır. Hamiline pay senedi, sahibinin resmî makamlar karşısında bilinmez kalmasını garanti etmez. Hamiline Pay Kayıt Sistemi kapsamında paylar ve pay sahipleri Merkezi Kayıt Kuruluşuna bildirilir. Bu kayıt yükümlülüğü ile ticaret sicilinde hangi şirket bilgilerinin yayımlandığı farklı sorulardır; her kayıt herkesin erişimine açıkmış gibi genelleme yapılmamalıdır.

Pay devrinde senedin teslimi tek başına yeterli görülmemelidir. TTK’nın 489. maddesindeki bildirim düzeni, devrin şirket ve üçüncü kişiler bakımından etkisi için önemlidir. MKK açıklamasına göre devralan bildirim yapabilir; devralanın şirkete başvurması hâlinde bildirim şirket aracılığıyla da yürütülebilir. Pay sahipliği haklarının kullanılmasında bildirim durumu önem taşır.

Ayrıca senet çıkarılması, sermayenin ödenmesi ve şirketin ilgili kararlarının hazırlanması aşamaları kontrol edilmelidir. Genel kurula katılımda MKK’dan alınan pay sahipleri çizelgesi kullanılır. Eski tarihli bir senedin elde bulunması, bütün bildirimlerin yapıldığını göstermez. Bildirimin eksikliği hak kullanımı ve idari yaptırım yönünden ayrı sonuçlar doğurabilir; eski yılın ceza tutarı bugüne aynen taşınmamalıdır.

Biz incelemeye senet örneği, pay devri belgeleri, şirket kararları ve MKK kayıt bilgileriyle başlarız. Amaç gizlilik vaadi sunmak değil, mevcut pay sahipliği ile kullanılmak istenen hak arasındaki kayıt zincirini doğrulamaktır. Bir devir planlanıyorsa senedin kime, ne zaman teslim edildiği ve bildirimin hangi aşamada yapılacağı açıkça belirlenir. Bu belgeler tamamlanmadan yalnızca senet üzerinde yazan ad veya numara üzerinden hak sahipliği sonucu çıkarılmaz.

7262 sayılı Kanun sonrasında 2021’de getirilen MKK kayıt ve bildirim düzeni, hamiline payı resmî makamlar karşısında izlenemez bir araç olarak kabul etmeyi önler. Senedin varlığı, düzenlenmesi, devri ve pay sahipliği hakkının kullanılması ayrı aşamalardır.

TTK 486 kapsamındaki fiziki hamiline pay senetleri, pay bedelleri tamamen ödendikten sonra üç ay içinde yönetim kurulunca bastırılıp pay sahiplerine dağıtılır. Bastırma kararı tescil ve ilan edilir; pay sahibi ve pay bilgileri senetler dağıtılmadan önce MKK'ya bildirilir. Sermaye Piyasası Kanunu'nun 13. maddesi uyarınca kayden izlenen paylar için aynı fiziki senet düzeni varsayılmaz.

Senet çıkarma aşamasındaki bu üç ay, daha sonra yapılacak her pay devri için tanınmış genel bir süre değildir. Devirde zilyetlik ve MKK bildirimi ayrıca ele alınır. Kayıt eksikliği hak kullanımı ve idari yaptırım doğurabilir; eski yılın ceza tutarı güncel yaptırım hesabı yerine geçmez. Resmî makamların kaydı ile bütün pay sahipliği bilgilerinin herkesçe açık ticaret sicili kaydı olması da aynı şey değildir.

Pay Devri Her İki Şirket Türünde Aynı Serbestliğe Mi Sahiptir?

Limited şirket payının devri ile devir borcunu doğuran işlem yazılı şekil ve noter onayına tabidir; şirket sözleşmesinin ve genel kurul onayının rolü ayrıca incelenir. Limited payına ilişkin bir senet düzenlenmesi, payı bütün sonuçlarıyla anonim şirket hisse senedine dönüştürmez.

Anonim şirkette ise nama veya hamiline pay, senedin varlığı, ödenme durumu ve esas sözleşmedeki sınırlamalar önem taşır. Her anonim pay devrinde yalnız pay defterine kayıt yeterliymiş veya her pay hiçbir onay ve sınırlama olmadan devredilebilirmiş gibi hareket edilmemelidir. Ön alım, çıkış ve yatırımcı alınması planları sözleşmelerle birlikte değerlendirilir.

İki Yıl Beklemek Veya Tür Değiştirmek Satışta Sıfır Vergi Sağlar Mı?

İki yıl beklemek bütün şirket paylarını vergiden muaf yapmaz. Gerçek kişinin elindeki limited şirket ortaklık payı ile anonim şirkete ait hisse senedi aynı kurala tabi değildir. Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 80. maddesi, tam mükellef kurumlara ait olup iki yıldan fazla elde tutulan hisse senetleri için özel düzenleme içerir.

Önce satılan şeyin ne olduğu belirlenmelidir: senede bağlanmış pay, çıplak pay veya limited şirket ortaklık hakkı. Satıcının gerçek kişi ya da kurum olması, tam veya dar mükellefiyeti ve ticari faaliyet kapsamında işlem yapıp yapmadığı da sonucu etkileyebilir. Limited şirkette senet basılması, ortaklık payını bu hüküm bakımından otomatik olarak anonim hisse senediyle aynı duruma getirmez.

İktisap tarihi de her dosyada yalnızca senedin basım tarihi olarak alınamaz. Kuruluş, sermaye artırımı, bedelsiz edinim, miras veya tür değişikliği gibi olayların belge zinciri incelenir. Bu sebeple limited şirketi anonim şirkete dönüştürüp belirli bir süre beklemenin her durumda sıfır vergi sağlayacağı yönünde genel bir sonuç kurulamaz. İstisna, endeksleme ve beyan konusu ilgili yılın kurallarıyla ayrıca hesaplanır.

Biz payın edinim ve devir belgelerini, şirket türünü, senet çıkarma kararlarını ve satıcının durumunu birlikte okuruz. Satış bedeli kararlaştırılmadan önce bu ayrımın yapılması, net satış beklentisinin yanlış bir vergi varsayımına dayanmasını önler. Önceki yıllara ait parasal istisna ve örnek vergi hesapları güncel işlem için kullanılmamalıdır. Gerektiğinde mali müşavirle birlikte yapılacak hesap, hukuki nitelendirmeyi tamamlar; şirket türü tek başına nihai vergi hesabı değildir.

Vergiye tabi değer artışında satıştan sağlanan menfaatten maliyet, satıcının üstlendiği ilgili giderler ve ödenen vergi/harçlar indirilerek safi kazanç araştırılır. GİB'in açıkladığı endeksleme, koşulları varsa Yİ-ÜFE üzerinden yapılır; TÜFE'ye dayalı otomatik bir artış değildir. Endeksleme için ilgili endeks artışının en az yüzde on olması şartı dikkate alınır. İstisnanın uygulanıp uygulanmadığı, tutarı ve beyan, kazancın türüyle işlem yılı üzerinden ayrıca kontrol edilir.

Borsada işlem gören paylarda da her işlem için aynı süre ve vergi sonucu kabul edilmez; GVK geçici 67, aracılık ve işlem türü ayrıca değerlendirilir. Eski bir kazanç örneğinde hesaplanan vergi veya tasarruf rakamı, yeni satış için garanti değildir. Hangi payın, kim tarafından, ne zaman ve hangi belgelerle edinilip satıldığı belirlenmeden limitedden anonime geçiş önerilmemelidir.

Ortak, Müdür Ve Yönetim Kurulu Üyesinin Kamu Borcu Riski Nasıl Ayrılır?

Bazı kamu borçları için ortak veya yöneticiye başvurulabilir; her şirket borcu aynı kurala tabi değildir. Limited şirketin özel hukuk borçları, vergi borcu ve sosyal güvenlik primi birbirinden ayrılır. Sadece şirketin borçlu olması, her ortağın bütün malvarlığıyla ve aynı kapsamda sorumlu olduğu sonucunu doğurmaz.

6183 sayılı Kanun’un 35. maddesi, şirketten tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen ya da tahsil edilemeyeceği anlaşılan kamu alacağı için limited ortaklarının sermaye payları oranında sorumluluğunu düzenler. Pay devri de geçmiş dönem borçlarını her durumda ortadan kaldırmaz. Borcun doğduğu, ödenmesi gerektiği ve payın devredildiği tarihler birlikte incelenmelidir.

Müdür veya diğer kanuni temsilcinin sorumluluğu ayrı hükümlere dayanabilir. Vergi yükümlülükleri ile SGK primleri için uygulanacak şartlar, kişinin yetkisi ve görev dönemi ayrıca değerlendirilir. Prim borçlarında 5510 sayılı Kanun’un 88. maddesindeki haklı sebep ölçütü önemlidir. Bu nedenle bütün yöneticiler için her olayda savunmasız, mutlak bir sorumluluk bulunduğu şeklinde genelleme yapılamaz.

Biz ödeme emrini, tebliğ tarihini, borcun dönemini, ortaklık değişikliklerini ve imza yetkisini birlikte okuruz. Şirketin faal olmaması beyan veya prim yükümlülüklerinin bittiğini göstermez; kapatma ve bildirim işlemleri ayrıca kontrol edilir. Bununla birlikte eski yılın sabit aylık gider tablosu güncel borcun kanıtı değildir. Takip belgesi geldiyse süresi geçirilmeden somut borç ve kişisel sıfat üzerinden değerlendirme yapılmalıdır. Anonim şirkette yalnız pay sahipliği ile yönetim görevi bakımından doğabilecek sorumluluk da aynı şekilde birbirinden ayrılır.

Vergi yönünden kanuni temsilciye başvuru ile limited ortağının sermaye payı oranındaki sorumluluğu birbirinin yerine kullanılmamalıdır. SGK primlerinde 5510 sayılı Kanun'un 88. maddesindeki şartlar oluştuğunda yönetim kurulu üyeleri dâhil ilgili üst düzey yönetici, yetkili veya kanuni temsilcinin işverenle birlikte müşterek ve müteselsil sorumluluğu gündeme gelebilir. Haklı sebep, kişinin sıfatı, borç dönemi ve uygulanacak özel hüküm incelenmelidir.

Anonim şirkette yalnız pay sahibi olmakla yönetim kurulu görevi veya temsil üstlenmek aynı korumayı sağlamaz. Görevden veya ortaklıktan ayrılmak, geçmiş dönem borçları tartışmasını kendiliğinden bitirmez. Bütün kamu borçlarına tek bir tahsil sırası, aynı kusur ölçütü veya değişmez beş/on yıllık süre uygulamak yerine tebliğ, görev dönemi, borç türü ve süreye etki eden olaylar dosyada kontrol edilir.

Çalışan Ve Kiralık Ofis İçin Hangi Gider Kalemlerini Bütçelemelisiniz?

İşletme bütçesinde çalışan ücretinin yanı sıra işverenin sosyal güvenlik ve işsizlik sigortası yükleri, varsa teşvikler, kira ilişkisindeki vergi kesintileri, beyanname ve damga vergisi kalemleri, muhasebe ve faaliyet izinleri ayrı gösterilmelidir. Çalışan sayısı, ücret, teşvik durumu, kiraya verenin sıfatı ve sözleşmenin net/brüt bedeli sonucu değiştirir. Prim bütçesinde malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası, genel sağlık sigortası, kısa vadeli sigorta kolları ve işsizlik sigortası başlıkları da ayrı ele alınır; önceki yıl oranları güncel bordroya doğrudan taşınmaz.

Önceki yılların asgari ücret, prim oranı, kira stopajı örneği veya beyanname damga vergilerini toplayıp değişmez bir aylık TL/dolar borcu olarak sunmak doğru değildir. Güncel bütçe, gerçek sözleşme ve bordro bilgileriyle mali müşavir çalışması üzerinden hazırlanır. Şirketin işlem yapmaması da bildirim ve beyan yükümlülüklerini kendiliğinden sona erdirmez; faaliyetin durdurulması veya kapanış işlemleri ayrıca incelenir.

Limitedden Anonime Geçişte Plan, İnceleme Ve Karar Nasıl Yürütülür?

Evet. Limited şirket anonim şirkete tür değiştirebilir; yeni türdeki şirket öncekinin devamıdır. Türk Ticaret Kanunu’nun tür değiştirme hükümleri uyarınca işlem planlanır. Bu süreç, şirketi kapatıp bütün sözleşmeleri yeni bir şirkete baştan devretmekle aynı şey değildir. Ancak yeni türün kuruluş şartları ve ortakların haklarının korunması ayrıca değerlendirilir.

Dosyanın durumuna göre tür değiştirme planı, rapor, finansal tablolar, gerekli ara bilanço ve sermayeyi gösteren belgeler hazırlanır. Ortakların inceleme hakkı ve karar nisabı kontrol edilir; gerekli karar ardından ticaret sicili tescili yapılır. Kanundaki koşullar sağlanıyorsa bazı küçük ve orta büyüklükteki işletmelerde rapordan vazgeçilmesi gibi imkânlar bulunabilir. Her dosyaya tek belge listesi uygulanmamalıdır.

Bütün işlemler için değişmez altmış günlük bekleme veya sabit bir toplam ücret varmış gibi hesap yapılması doğru değildir. İnceleme süresi, karar hazırlığı, eksik belgeler ve sicil uygulaması somut takvimi etkiler. Anonim şirketin asgari sermaye şartı, mevcut sermayenin durumu ve ödeme belgeleri de baştan değerlendirilmelidir. Eski yılın sicil ve noter giderleri güncel teklif yerine geçmez.

Biz dönüşüm amacını yeni yatırımcı, yönetim ihtiyacı, pay devri ve borç yapısı üzerinden inceleriz. Vergi yönünden şartlı devir hükümleri ve sonraki pay satışının sonucu ayrıca ele alınır; tür değişikliği kendiliğinden vergisiz satış garantisi değildir. Çalışanlar, sözleşmeler ve teminatlar bakımından gerekli kontroller de plana eklenir. Karar öncesi hazırlanacak yazılı inceleme, şirketin hangi belgeleri tamamlaması ve hangi sırayla işlem yapması gerektiğini somutlaştırır.

TTK 188 çerçevesinde tür değiştirme planı, raporu, son üç yılın finansal tabloları ve varsa ara bilanço karar öncesinde ortakların incelemesine sunulur; kanundaki otuz günlük inceleme düzeni ve somut şirkete uygulanabilecek kolaylıklar kontrol edilir. Buna otomatik bir ikinci otuz gün ekleyerek her dosyaya değişmez altmış günlük bekleme hesabı yapılmaz. Sermayenin ödenmesi, özvarlık ve karşılıksız kalma durumuna ilişkin sicilin aradığı SMMM/YMM raporu veya diğer tespit belgeleri dosyanın niteliğine göre hazırlanır; kanuni kolaylıklar araştırılmadan her şirkete aynı zorunlu rapor listesi uygulanmaz.

Limited şirketin tür değiştirme kararında TTK 189/1(c) uyarınca ortakların dörtte üçünün olumlu kararı gerekir; bu ortakların sermayenin de en az dörtte üçüne sahip olması şarttır. Yalnız sermaye yüzdesine veya yalnız ortak sayısına bakmak yeterli değildir.

Vergi bakımından KVK 19 ve 20 kapsamındaki şartlı devir düzeni, gerekli dönem beyannameleri ve sorumluluklar ayrıca ele alınır. KDV ve damga vergisi istisnaları da işlem ve belge şartlarına bağlı değerlendirilir; her dönüşümün tüm vergilerden ve her masraftan kendiliğinden muaf olduğu varsayılmaz. Sicil, noter, ilan, uzman raporu ve danışmanlık giderlerinin güncel kapsamı ayrı belirlenir. Eski yılın toplam ücret veya bitiş süresi güncel iş için teklif değildir.

Hangi Konuyu Ayrı İncelemek İstersiniz?

Hangi Resmî Kaynaklar Esas Alınır?

Hukuki Dayanaklar