Vasiyetnamede Kimler Tanık Olabilir?
Hazırlayan: Constantinople
Kısa Yanıt
Vasiyet tanığının görevi, hangi usulde işlem yapıldığına göre belirlenir. Resmi ve sözlü vasiyette tanık kuralları bağlantılı olsa da tamamen aynı değildir. Biz tanığın kimliğini, mirasbırakanla ve yararlananlarla ilişkisini ve belgedeki beyanını inceleriz. Düzenlemeye katılma yasağı ile tanık yakınlarına kazandırma yapılmasının farklı sonuçlarını ayrı değerlendiririz.
Vasiyet düzenlerken yakın bir arkadaşın veya akrabanın tanık olmasını isteyebilirsiniz. Mevcut bir vasiyette ise tanığın taraflarla ilişkisi ya da imzaladığı beyanın içeriği tartışılıyor olabilir. Önce kullanılan vasiyet türünü belirlemek gerekir. Biz tanıkların yalnız isimlerini kontrol etmekle yetinmeyiz. Kimlerle hangi bağlarının bulunduğunu, hangi işleme katıldıklarını ve neyi doğruladıklarını inceleriz. Böylece genel bir “tanık uygun değil” ifadesinin hangi somut katılım veya kazandırma sorununa dayandığını açıklığa kavuştururuz.
İlk inceleme ve ikinci görüş ücretlidir. Çalışmanın kapsamı, ücreti ve takvimi başlamadan önce yazılı belirlenir.
Katılma Yasakları Kanunda Sayılır
TMK 536; fiil ehliyeti bulunmayanlar, kamu hizmetinden yasaklılar, okuryazar olmayanlar ve mirasbırakanın kanunda sayılan yakınları bakımından resmi vasiyete katılma yasağı öngörür. Eş, üstsoy ve altsoy kan hısımları, kardeşler ve belirtilen kişilerin eşleri bu incelemede değerlendirilir. Her akrabalık aynı kabul edilmez; hukuki bağın türü belirlenir.
Tanığın Doğruladığı Hususlar Usule Göre Değişir
TMK 534’te tanık, mirasbırakanın beyanını ve tasarrufa ehil görüldüğünü yazılı olarak doğrular. TMK 535’te memurun okuması ve mirasbırakanın son arzularına ilişkin beyanı yönünden ek doğrulamalar bulunur. Bu yüzden tanık imzasının varlığı tek başına yeterli inceleme değildir. İmzanın altındaki beyanın kapsamı da okunmalıdır.
Kazandırma Yasağı Ayrı Bir Kontroldür
TMK 536’nın ikinci fıkrası, görevli ve tanıklarla kanunda sayılan yakınlarına vasiyetle kazandırma yapılmasını sınırlar. Bu, tanığın mirasbırakanla akrabalığına ilişkin ilk kontrolden farklıdır. TMK 558’de bu katılımdan doğan sakatlığa ilişkin özel kısmi iptal kuralı vardır. Etki, hangi kazandırmanın kimle bağlantılı olduğuna göre değerlendirilir.
Sözlü Vasiyette Okuryazarlık İstisnası Vardır
TMK 539, resmi vasiyet tanıklarına ilişkin yasakları okuryazarlık koşulu dışında sözlü vasiyete de uygular. Ayrıca tanıklar son arzuları alma ve belgeleme görevini üstlenir; TMK 540’taki başvuru süreci önemlidir. Sıradan bir konuşmayı duymak ile kanundaki sözlü vasiyet tanıklığını aynı kabul etmeyiz.
Dosyanızda Neleri İnceleriz?
İlişki Haritasını Çıkarırız
Tanık, mirasbırakan ve kazandırmadan yararlanan kişilerin bağlarını ayrı gösteririz. Kanundaki yasakların hangi ilişkiye uygulanabileceğini nüfus ve ilgili kayıtlarla kontrol ederiz.
Beyan ve İmzaları Karşılaştırırız
Tanığın neyi doğruladığını, işlem sırasında hangi aşamaya katıldığını ve belgedeki ifadeleri inceleriz. Yalnız hazır bulunma iddiasıyla yazılı kayıtların kapsamını birbirine eşitlemeyiz.
Sonucun Kapsamını İnceleriz
Katılım sorununun belirli kazandırmayı mı, daha geniş bir geçerlilik iddiasını mı ilgilendirdiğini değerlendiririz. Talep ve tarafların konumunu bu ayrımdan sonra ele alırız.
Sık Sorulan Sorular
Mirasbırakanın her akrabası tanık olamaz mı?
Yasaklar kanunda belirli kişiler için düzenlenmiştir. Akrabalığın adı ve derecesi somutlaştırılmalıdır. Ayrıca tanığın vasiyetten yararlanan kişiyle ilişkisi ayrı bir kazandırma sorunu doğurabilir.
Tanıkla ilgili sorun varsa bütün vasiyet mi iptal edilir?
Sorunun hukuki sebebi ve hangi kazandırmayla bağlantılı olduğu incelenir. TMK 558’in kazandırma yapılanların katılımına ilişkin özel kuralı nedeniyle bütün belge için peşinen aynı sonuç açıklanmaz.
İlgili Miras Konuları
İlgili Sorular
Başvuru Kaynakları
TMK 532, 534–536, 539–540, 558
Konunuzu İletin
İlk inceleme ve ikinci görüş ücretlidir. Çalışmanın kapsamı, ücreti ve takvimi başlamadan önce yazılı belirlenir.