Ölüme Bağlı Tasarrufların Hükümsüzlüğü Nasıl İncelenir?
Hazırlayan: Constantinople
Kısa Yanıt
Bir vasiyetin uygulanamayacağını düşünmeniz, hangi hukuki sebebe dayanıldığını henüz göstermeyebilir. Ehliyetsizlik, şekil sorunu, sonradan dönme veya saklı pay ihlali farklı incelemeler gerektirir. Biz tasarrufun kuruluşunu, sonradan yaşanan olayları ve talebinizi ayrı ele alırız. Belgenin tamamı mı, belirli hüküm mü tartışılıyor sorusunu yanıtlayarak süre ve delil araştırmasını buna göre kurarız.
Elinizde birden fazla vasiyetname bulunabilir, metnin bir kısmı okunamıyor olabilir veya belgenin geçersiz olduğu söylenmiş olabilir. Böyle durumlarda yalnız “hükümsüz” ifadesine dayanarak işlem yapmak uyuşmazlığın asıl sorusunu gizleyebilir. Biz önce hangi belgenin ve hangi hükmün tartışıldığını belirleriz. Kuruluşta bulunduğu ileri sürülen sorunlarla sonradan ortaya çıkan olayları ayırırız. İstediğiniz sonuç, mevcut dosyanın aşaması ve karşı tarafın dayandığı belgeler birlikte görülerek uygun hukuki değerlendirme yapılır.
İlk inceleme ve ikinci görüş ücretlidir. Çalışmanın kapsamı, ücreti ve takvimi başlamadan önce yazılı belirlenir.
İptal Sebepleri Kanunda Ayrı Sayılmıştır
TMK 557; tasarruf ehliyetinin bulunmaması, irade sakatlığı, hukuka veya ahlaka aykırılık ve şekil eksikliğini iptal sebepleri olarak düzenler. Bir iddianın bunlardan hangisine dayandığı açıklanmalıdır. Belgenin beğenilmemesiyle kanuni bir geçerlilik sorunu aynı değildir. Her sebep için gereken olay ve delil ayrı belirlenir.
Sonradan Dönme İptal Sebebinden Farklıdır
TMK 542–544, yeni vasiyetname, yok etme ve sonraki tasarruflarla önceki vasiyetin durumunu düzenler. Önceki belgeden dönülmüş olup olmadığı ile baştan geçerli düzenlenip düzenlenmediği farklı sorulardır. Birden fazla metin varsa tarihleri, içerikleri ve birbirini tamamlayıp tamamlamadıkları karşılaştırılmalıdır. Sadece son tarihli kağıdı görmek yeterli olmayabilir.
Kısmi Etki ile Bütün Belgenin Etkisi Ayrılır
TMK 558 iptal davasının tasarrufun tamamına veya bir kısmına yönelik olabileceğini düzenler. Ayrıca belirli katılım yasaklarına aykırılıktan doğan kazandırmalarda özel sonuç öngörür. Bu nedenle bir hükümdeki sorunun bütün belgeyi aynı biçimde etkilediği varsayılmaz. İstenen iptalin kapsamını hukuki dayanağıyla birlikte kurarız.
Tenkis ve İptal Farklı Taleplerdir
Tasarrufun şeklen ve ehliyet yönünden geçerli olması, saklı pay bakımından ayrıca tartışılmasına engel değildir. TMK 549, tasarruf edilebilir kısmın daralmasının kendiliğinden hükümsüzlük doğurmadığını; tenkis gündeme gelebileceğini belirtir. TMK 559’daki iptal süreleri ile tenkise ilişkin süre ve hesapların ayrı değerlendirilmesi gerekir. Talepleri aynı etiket altında toplamadan inceleriz.
Dosyanızda Neleri İnceleriz?
Belge Zincirini Kurarız
Vasiyetleri, ekleri, varsa miras sözleşmesini ve bunlara ilişkin dosyaları sıralarız. Hangi belgenin diğerine ne söylediğini ve eksik parçaları belirleriz.
İddiaları Hukuki Sebeplere Ayırırız
Yazı aidiyeti, ehliyet, baskı, dönme ve saklı pay iddialarını sınıflandırırız. Her birinin gerektirdiği kayıtla talep arasındaki bağlantıyı açıklarız.
Tarihleri ve Menfaati İnceleriz
Ölüm, açılma, öğrenme ve tebliğ bilgilerini kontrol ederiz. Talebi kimin, hangi menfaatle ileri sürebileceğini dosyanın mevcut aşamasıyla birlikte değerlendiririz.
Sık Sorulan Sorular
Vasiyetin hükümsüz olduğunu söylemek yeterli mi?
Talebin sebebi ve beklenen sonuç somutlaştırılmalıdır. İptal, dönme, yorum veya tenkis aynı kurallara bağlı değildir. Belge ile olaylar görülerek hangi hukuki sorunun bulunduğu belirlenir.
Vasiyetin açılması geçerlilik sorunlarını çözmüş olur mu?
TMK 596 vasiyetnamenin geçerli olup olmadığına bakılmaksızın açılmasını öngörür. Açılma işlemi ile iptal veya başka bir talebin incelenmesi ayrı süreçlerdir. Tebligat tarihleri ayrıca kontrol edilir.
İlgili Miras Konuları
İlgili Sorular
Başvuru Kaynakları
TMK 542–544, 549, 557–560, 596
Konunuzu İletin
İlk inceleme ve ikinci görüş ücretlidir. Çalışmanın kapsamı, ücreti ve takvimi başlamadan önce yazılı belirlenir.