Türk–Ukrayna Eşlerin Mal Paylaşımında Hangi Hukuk Uygulanır?

Mal Rejimi ve Mal Paylaşımı

Türk–Ukrayna bağlantılı malvarlığı uyuşmazlığında boşanmaya uygulanacak hukuk doğrudan bütün mallara taşınmamalıdır. İki ülke arasındaki anlaşmanın 22. maddesi, eşlerin kişisel ve mali ilişkileri için ayrıca incelenir. Eşlerden biri Türk, diğeri Ukrayna vatandaşıysa ortak ikametgâhın bulunduğu taraf ülkesinin hukuku önem taşır. Eşlerin biri Türkiye’de, diğeri Ukrayna’da ikamet ediyorsa son ortak ikametgâha ilişkin özel bağlantı değerlendirilir.

Bu durumdaki eşlerin iki taraf ülkesinde de ortak ikametgâhı bulunmamışsa, anlaşmanın ilgili hükmü davaya bakan mahkemenin ülke hukukuna işaret eder. Ancak önce anlaşmanın kişiler ve olay bakımından uygulanabilirliği belirlenmelidir. Çifte vatandaşlık veya üçüncü ülkede yaşam gibi durumlar genel bir cümleyle çözülemez. Ayrıca bir para alacağı ile mülkiyet veya başka bir ayni hak talebi farklıdır; anlaşmanın 27. maddesinde malın bulunduğu ülkeye ilişkin kural bu ayrım gözetilerek değerlendirilir.

Ücretli inceleme sonunda evlenme ve taşınma tarihleri, vatandaşlıklar, varsa mal rejimi sözleşmesi ve her malın bulunduğu ülke üzerinden araştırılması gereken bağlantıları yazılı gösteririz. Hesabın hangi hukukla yapılacağı belirlenmeden “malların yarısı alınır” sonucuna gidilmemelidir. Türk hukuku uygulanırsa kişisel mal, edinilmiş mal, borç ve katkı hesabı ayrıca yapılır. MÖHUK’un genel kuralları ile anlaşmanın özel hükümleri birbirinin yerine gelişigüzel kullanılamaz. İlk hazırlıkta ortak yaşam dönemlerini ve her edinimin ödeme kaynağını tarih sırasıyla göstermek, doğru bağlantının kurulmasına yardımcı olur.