Fransa’da Avukatlar ve Noter Aracılığıyla Tamamlanan Boşanma Türkiye’de Nasıl Kayda Geçirilir?
Fransa’da her boşanma bir mahkeme ilamıyla sonuçlanmaz. Eşlerin ayrı avukatlarla hazırlayıp imzaladığı anlaşmanın noter kayıtlarına tevdi edildiği boşanmada, Türkiye’de nüfus kaydı için incelenecek belge seti de buna göre hazırlanır. İlk adım, elinizde mahkeme kararı mı yoksa notere tevdi edilmiş anlaşmalı boşanma dosyası mı bulunduğunu belirlemektir.
Önce İşlemi ve Belgeyi Eşleştirin
Fransız Medeni Kanunu m.229-1’deki yöntemde anlaşma, her eşin kendi avukatı yardımıyla hazırlanır ve avukatlarca karşı imzalanır. Noterin tevdi işlemi anlaşmaya belirli tarih ve icra edilebilirlik kazandırır. Noter, bu yöntemde boşanma ilamı veren mahkemenin görevini üstlenmiş sayılmaz.
Mahkeme yolunda karar ve usulüne uygun kesinleşme belgesi incelenirken, noter yolunda attestation de dépôt adı verilen tevdi belgesi önemlidir. Mahkeme kararının istinaf veya temyiz edilmediğini gösteren belgeyi, farklı bir işlem olan noter dosyasına aynı adla uygulamak yerine işlemin türü ve tamamlanmasını gösteren kayıtlar belirlenir.
Başlangıç Dosyasına Hangi Belgeler Konulur?
- Noterin düzenlediği tevdi belgesi; belgeyi düzenleyen noter ve tevdi tarihi.
- Avukatlar ve eşlerce imzalanmış anlaşmanın tamamı, ekleri ve varsa sonraki değişiklikler.
- Boşanma şerhini içeren tam evlilik kayıt örneği: acte de mariage, copie intégrale.
- Eşlerin kimlik, vatandaşlık ve isim değişikliklerini eşleştiren belgeler.
- Varsa Türkiye’de daha önce açılmış boşanma, tanıma veya tenfiz dosyasının karar ve aşama kayıtları.
- Önceki başvuru, yazışma veya belge tamamlama talebi; temsil yoluyla başvurulacaksa ilgili yetki belgesi.
Belgedeki ad, evlilik tarihi ve tevdi tarihi arasındaki bağlantıyı kontrol edin. Bir isim değişikliği veya farklı yazım varsa bunu açıklayan kaydı aynı dosyaya ekleyin. İnceleme için tam anlaşma yararlıdır; başvuru makamına sunulacak belgelerin kapsamı ise o makamın güncel listesine göre belirlenir.
Tasdik ve Tercümeyi Alıcı Makama Göre Hazırlayın
Paris Başkonsolosluğunun 13 Mayıs 2026 tarihli listesi, noter belgesini mahkeme kararından ayrı düzenler; noter belgesi için apostil ve Türkçe tercüme ister. Bu, belge türlerini ayıran somut bir başvuru örneğidir. İlgili dış temsilciliğin veya yetkili nüfus müdürlüğünün işlem tarihindeki listesi; onay, uygulanabilir muafiyet, tercüman ve tercüme tasdiki bakımından ayrıca kontrol edilir. Bu kontrol, tasdik ve tercüme işlemlerinin belgeye uygun sırada hazırlanmasına yardımcı olur.
Türkiye’de Kayda Geçirme ile Diğer Hükümleri Ayırın
5490 sayılı Kanun m.27/A, şartları sağlanan yabancı boşanmanın nüfus kütüğüne tesciline ilişkin idari yolu düzenler. Başvuru tarafları, vatandaşlıklar, belgenin yetkili makamdan gelmesi ve usulen tamamlanması birlikte incelenir. Fransa’daki noter yoluna ilişkin resmî konsolosluk açıklamaları, her ülkedeki her noter veya dinî boşanmanın aynı şekilde kabul edildiği anlamına gelmez.
Nüfusta medeni hâlin güncellenmesi; anlaşmadaki ödeme, nafaka, çocukla ilgili düzenleme veya taşınmaz hükmünün Türkiye’de uygulanmasını kendiliğinden tamamlamaz. Bu talepler, belgenin niteliği ve uygulanacak hukuk bakımından ayrı değerlendirilir. Tescil talebi için ret yazısı varsa yazının tamamı ve bildirim tarihi de korunur; belge tamamlama, ret işlemine başvuru ve uygun yargısal yol somut gerekçeye göre belirlenir. Bu hazırlık, Türkiye’deki kayıt ve sonraki kullanım ihtiyacına yöneliktir.
İlgili Rehberler ve Hizmet
Hukuki Dayanaklar
Fransız Medeni Kanunu m.229-1; 5490 sayılı Kanun m.27/A; Paris Başkonsolosluğu boşanma tescili belge listesi.