Yurt Dışındaki Şirket Varlığını Kişisel Olarak Kullanabilir Miyim?
Yurt Dışı Şirketler ve Uyum
Hazırlayan: Constantinople
Şirket varlığını kullanmak mümkün olabilir; şirketin malı kişisel malınız hâline gelmez. Şirket adına alınan bir konutta oturmanız, yatı ailenizle kullanmanız veya şirket kartıyla alışveriş yapmanız ayrı bir ekonomik menfaat doğurabilir. Kullanımın hukuki dayanağı ve vergi sonucu şirketin bulunduğu ülkeye, sizin vergi mukimliğinize ve şirketteki görevinize göre belirlenir.
Malta örneğinde, istihdam veya görev nedeniyle sağlanan nakit dışı menfaatler için özel vergilendirme ve bildirim kuralları vardır. Konutun kullanım biçimi, şirketin faaliyeti ve kullanıcının sıfatı önem taşır. Bu nedenle her taşınmaz için aynı yüzdeyle hesaplanan sabit bir verginin bütün yükümlülükleri ortadan kaldırdığını söylemek doğru olmaz.
İş seyahati gideriyle ailenizin tatil masrafı aynı kayda dayanmaz. İş amacı, fatura, ödeme kaynağı ve yararlanan kişi açıkça belgelenmelidir. Kişisel gideri şirket hesabından ödemeniz, gideri kendiliğinden ticari yapmaz. Sonradan yalnızca bir açıklama veya huzur hakkı kaydı eklemek de bütün vergisel ve şirketler hukuku sorunlarını otomatik olarak çözmez.
Şirket ve kullanım belgelerini, gider kayıtlarını ve yararlanan kişilerin mukimlik bilgilerini hazırlayın. Kişisel kullanımın dayanağı ve ilgili ülkedeki vergi hesabı ayrı değerlendirilir.
Dosya incelemesi ücretlidir. Kapsam ve ücret işe başlamadan yazılı belirlenir.
Şirket kârıyla konut almak vergiyi ortadan kaldırır mı?
Hayır. Şirketin birikmiş kârını konuta veya yata çevirmesi, parayı ortağın kişisel malına dönüştürmez. Satın alma, şirketin vergisi, ortağa sağlanan kullanım menfaati ve ilerideki dağıtım ayrı işlemlerdir. İki milyon avroluk birikim için herkesin yüzde kırk vergi ödeyeceği veya yıllık otuz beş bin avroyla bütün yükümlülüklerden kurtulacağı söylenemez.
Malta şirketinin başka bir ülkede taşınmaz alabilmesi de o ülkenin edinim, sicil, finansman ve vergi kurallarına bağlıdır. Şirket adına edinim ile yöneticinin konutta oturma hakkı ayrı belgelenir. Karşılaştırma, kişisel edinim ve şirket üzerinden edinimin bütün maliyetleri ile Türkiye bağlantısını birlikte göstermelidir.
Malta’daki konut kullanımında yüzde beş neyi gösterir?
Malta vergi idaresinin ayni menfaat rehberinde, menfaati sağlayanın mülkiyetindeki taşınmaz için yıllık değer, maliyet ile piyasa değerinden yüksek olanın yüzde beşi üzerinden hesaplanır. Bu oran doğrudan ödenecek verginin oranı değildir. Kiralanmış taşınmazda kira ve ilişkili kişi kuralları; ayrıca kullanım giderleri ve kullanıcının yaptığı ödemeler dikkate alınır.
Bu nedenle konutun değeri, mülkiyet veya kira ilişkisi, yararlanan kişinin sıfatı ve istisnalar bilinmeden sabit bir kullanım vergisi hesaplanamaz. Menfaatin değerlemesi ile bu menfaat üzerinden doğacak vergi ve bildirim yükümlülükleri ayrı kontrol edilir.
Şirket kartında iş gideri ile kişisel harcama nasıl ayrılır?
Uçak bileti, otel, müşteri yemeği veya teknik ekipman ancak gerçek iş bağlantısı ve uygun kayıtlarla değerlendirilir; bu isimleri taşıması tek başına yeterli değildir. Ailenin market, okul, mücevher veya ev döşeme gideri ise kişisel yararlanma yönünden ayrıca incelenir. Fatura, iş amacı, yararlanan kişi ve ödeme kaynağı birlikte saklanmalıdır.
Kişisel harcamayı sonradan ücret, huzur hakkı veya geri ödeme olarak adlandırmak bütün sorunları kendiliğinden çözmez. Şirket kararı, emsal bedel, muhasebe kaydı, varsa stopaj ve ilgili ülkenin ayni menfaat kuralları birlikte değerlendirilir.
Holding, trust veya vakıf mirası ve malvarlığını nasıl etkiler?
Varlıkların tek şirket altında tutulması yönetimi kolaylaştırabilir. Ancak ortağın ölümüyle her ülkedeki bütün sicil işlemlerinin yalnızca basit bir hisse devriyle biteceği garanti edilemez. Şirket payının miras yoluyla geçişi, şirket sözleşmesindeki sınırlamalar, yetkili yönetim ve yerel vergi veya bildirim işlemleri ayrı incelenir.
Malta’da vakıf veya Singapur’da trust düşünülmesi, Türk hukukundaki saklı payı, eşin mal rejimi talebini veya alacaklıların haklarını kendiliğinden kaldırmaz. Uygulanacak hukuk belirlenir; Türkiye’de bulunan taşınmazların mirasına Türk hukuku uygulanır. Şirket mülkiyeti de her boşanma, iflas veya ticari uyuşmazlık karşısında haciz ve dava bağışıklığı sağlamaz.
Yararlanıcıların yaşı, eğitim ihtiyacı, dağıtım koşulları ve yönetimin devamı yazılı planın konusu olabilir; bunlar mirasçıya sonuç garantisi olarak sunulmaz. Şirketin kurulduğu ülke ile varlığın bulunduğu ülkenin hukukçuları ve vergi uzmanları gereken ölçüde birlikte çalışır.
Aile malvarlığı incelemesine hangi bilgilerle başlanır?
Kimin hangi varlığa sahip olduğunu, şirketin gerçek faaliyetini ve yönetim yerini, ortakların vergi mukimliğini, kullanım sözleşmelerini ve borçları listeleyin. Yatın giriş-çıkış kayıtlarıyla mirasçı ve yararlanıcı planını da ekleyin. Şirketin yalnızca aktif görünmesi veya bir holding kurulmuş olması güvenli geçişin kanıtı değildir.
Belirsiz vergi konusu varsa GİB’den özelge istenmesi değerlendirilir; özelgeyi idare verir. Avukatın veya mali danışmanın görüşü idari özelge değildir. Her işlem için özelge alınmasının zorunlu olduğu varsayılmaz. Dosyanın aile ve miras yönü için ilgili miras hukuku hizmeti de birlikte incelenebilir.
Miras hukuku hizmetini inceleyin
Ayrıntılar için resmî kaynaklar: Malta Vergi İdaresi · GİB — Kurumlar Vergisi Kanunu · UYAP — Türk Medenî Kanunu · TBMM — 5718 Sayılı Milletlerarası Özel Hukuk Kanunu · GİB — Vergi Usul Kanunu m. 413