Karma Usulde Resmî Vasiyetname Nasıl Değerlendirilir?
Hazırlayan: Constantinople
Kısa Yanıt
Karma usul tartışması, resmi vasiyetname içindeki okuma ve imza aşamalarının farklı biçimlerde birleşmesinden doğar. Kanunda dördüncü bir vasiyet türü olarak sayılmaz. Biz belgenin hangi temel usule dayandığını ve o usulün gerekli beyanlarının mevcut olup olmadığını inceleriz. İlave bir imzayı, zorunlu bir işlemin eksikliğinden ayırarak yorum ve geçerlilik sorularını somutlaştırırız.
Mirasbırakanın metni kendisinin okumadığı halde imzaladığı veya düzenleme belgesinde iki farklı yönteme ait ifadeler bulunduğu görülebilir. Böyle bir belgeye yalnız “karma” adı verilmesi, geçerlilik sorusunu yanıtlamaz. Önce neyin gerçekten yapıldığı ve hangi beyanların kayda geçirildiği anlaşılmalıdır. Biz okuma, imza ve tanık aşamalarını ayrı tespit ederiz. Ardından bunları bütün işlem içinde değerlendiririz. İncelemede amaç, gereksiz biçim tartışması yaratmak değil; kanunun aradığı irade ve doğrulama güvencelerinin somut olayda nasıl karşılandığını belirlemektir.
İlk inceleme ve ikinci görüş ücretlidir. Çalışmanın kapsamı, ücreti ve takvimi başlamadan önce yazılı belirlenir.
Temel Karşılaştırma İki Resmi Usul Arasındadır
TMK 533–534, mirasbırakanın okuyup imzaladığı usulü; TMK 535 ise okuyamama veya imzalayamama halindeki düzenlemeyi gösterir. Karma usul tartışması bu kuralların uygulandığı işlemle ilgilidir. TMK 531’deki resmi, el yazılı ve sözlü vasiyet ayrımına yeni bir tür eklenmiş gibi açıklama yapmayız.
Ek İşlem ile Eksik İşlem Ayrılmalıdır
Örneğin memurun tanıklar önünde okuduğu bir metne mirasbırakanın ayrıca imza atması, hangi zorunlu beyanların bulunduğu görülerek değerlendirilir. İlave imza tek başına gerekli tanık açıklamalarının yerine geçirilmez. Buna karşılık sırf fazla bir işlem bulunması da eksik işlemle aynı kabul edilmez. Önce temel usulün tamamlanıp tamamlanmadığı araştırılır.
Tanık Beyanlarının İçeriği Belirleyicidir
TMK 534 ve 535’te tanıkların doğruladığı hususlar farklıdır. Mirasbırakanın okuduğunu bildirmesi ile memurun ona tanıklar önünde okuması aynı olay değildir. Belgedeki tanık beyanı, gerçekte uygulanan yöntemle karşılaştırılmalıdır. Bir yönteme ait kalıp ifade, diğer yöntemde yerine getirilmesi gereken işlemi kendiliğinden karşılamaz.
Belgenin Bütünü ve İşlem Birliği İncelenir
Resmi içtihatlarda TMK 535 uygulamasında yalnız tek bir ifadenin değil, belgenin bütünündeki kayıtların birlikte okunması tartışılmaktadır. Biz her farklılığı otomatik geçersizlik olarak sunmayız. Aynı şekilde belgenin korunması düşüncesini zorunlu koşulları araştırmamanın gerekçesi yapmayız. TMK 557 yönünden somut eksiklik iddiasının konusu belirlenir.
Dosyanızda Neleri İnceleriz?
Her Aşamayı Ayrı Gösteririz
Arzuların bildirilmesi, metnin oluşturulması, okunması, beyanlar ve imzaları sıralarız. Kimin hangi işlemi yaptığı belgedeki ifadelerle eşleştirilir.
Kalıp İfadeleri Bağlamında Okuruz
Farklı usullere ait cümlelerin bir arada bulunmasını araştırırız. Aynı olayı anlatan tamamlayıcı kayıtlarla çelişen veya belirsiz ifadeleri ayırırız.
Eksiklik İddiasını Somutlaştırırız
Hangi kanuni güvencenin karşılanmadığının ileri sürüldüğünü belirleriz. İlave imza, farklı okuma biçimi veya tanık açıklaması iddiasını ayrı hukuki soruya dönüştürürüz.
Sık Sorulan Sorular
Karma denilen her resmi vasiyetname geçersiz midir?
Bu adlandırma tek başına sonuç vermez. Hangi usulün uygulandığı ve gerekli işlemlerin yapılıp yapılmadığı incelenir. Belgedeki farklılıkların birbirleriyle ilişkisi değerlendirilmeden genel cevap verilmez.
Memurun okuduğu vasiyete kişinin de imza atması yeterli mi?
İmza, kanunun aradığı okuma ve tanık beyanlarının yerine tek başına geçmez. Uygulanan temel usul ve bütün kayıtlar kontrol edilmelidir. Fazlalıkla eksiklik aynı biçimde değerlendirilmez.
İlgili Miras Konuları
İlgili Sorular
Başvuru Kaynakları
Konunuzu İletin
İlk inceleme ve ikinci görüş ücretlidir. Çalışmanın kapsamı, ücreti ve takvimi başlamadan önce yazılı belirlenir.