Evlilik Dışı Doğan Çocuğun Miras Hakkı Nasıl Belirlenir?
Kısa Yanıt
Çocuğun anne babasının evli olmaması, tek başına miras hakkını ortadan kaldırmaz. Baba yönünden soybağının nasıl kurulduğu belirleyicidir. TMK 498, tanıma veya hâkim hükmüyle soybağı kurulan kişilerin evlilik içi hısımlar gibi mirasçılığını düzenler. Önce aile bağını kanıtlayan kayıt, ardından mirasçı çevresi ve pay hesabı değerlendirilir; toplumsal nitelemeler bu sıranın yerini tutmaz.
Bir çocuk, ailede kabul edilmediği veya anne babası evlenmediği için mirasçılık belgesinde gösterilmemiş olabilir. Diğer taraftan, biyolojik bağ bulunduğunun söylenmesiyle nüfus ve mahkeme kayıtları arasında uyuşmazlık bulunabilir. Siz veya çocuğunuz için hangi hakkın ileri sürülebileceğini öğrenmek istiyorsanız önce soybağının mevcut hukuki durumunu belirlemek gerekir. Biz tanıma, babalık kararı ve aile kayıtlarını karşılaştırır; miras işlemini etkileyen eksikliğin pay hesabı mı yoksa soybağı meselesi mi olduğunu ayırırız.
İlk inceleme ve ikinci görüş ücretlidir. Çalışmanın kapsamı, ücreti ve takvimi başlamadan önce yazılı belirlenir.
Anne ve Baba Yönünden Soybağının Dayanağı Ayrılır
TMK 282'ye göre çocukla anne arasında soybağı doğumla kurulur. Baba ile bağ, anneyle evlilik, tanıma veya hâkim hükmüyle kurulabilir. Bu nedenle doğum kaydı ile baba hanesindeki kayıt aynı hukuki soruyu yanıtlamaz. Mevcut kayıtların birbiriyle uyumlu olup olmadığı ve başka bir soybağının bulunup bulunmadığı araştırılır.
Kurulmuş Baba Soybağında Eşit Mirasçılık Esastır
TMK 498, evlilik dışında doğmuş ve soybağı tanıma veya hâkim hükmüyle kurulmuş kişileri baba yönünden evlilik içi hısımlar gibi mirasçı kabul eder. TMK 495 kapsamındaki çocuk payında doğumun evlilik içinde olup olmamasına dayalı bir azaltma yapılmaz. Bununla birlikte pay, eş ve diğer mirasçıların bulunmasına göre hesaplanır.
Soybağı Uyuşmazlığı Pay Hesabından Önce Çözülebilir
Tanıma, babalık veya başka bir baba kaydının etkisi tartışmalıysa yalnız mirasçılık belgesindeki yüzdeleri değiştirmek yeterli olmayabilir. Hangi kişinin hangi davada taraf olması gerektiği ve mevcut kararın kesinleşmesi incelenir. Aile içi kabul, ödeme yapılması veya sosyal yakınlık, gereken hukuki soybağı incelemesinin yerine geçmez.
Eksik Miras Belgesi ve Paylaşım Kayıtları Birlikte İncelenir
TMK 598 kapsamındaki mirasçılık belgesinde çocuğun yer almaması, hangi kaydın esas alındığı sorusunu doğurur. Belgenin yanında yapılmış tapu veya banka işlemleri ve varsa paylaşma anlaşması da araştırılır. Başvuru yolunu seçmeden önce hakkın dayanağı ile hangi işlemde eksiklik bulunduğu ayrı belirlenmelidir.
Dosyanızda Neleri İnceleriz?
Soybağı Kayıtlarını Eşleştiririz
Doğum ve nüfus kayıtlarını, tanıma işlemini ve mahkeme kararını karşılaştırırız. Kararın hangi kişi ve hangi ilişki için sonuç doğurduğunu belirleriz.
Diğer Mirasçıları Belirleriz
Eş ve diğer çocuklarla birlikte aile tablosunu kurarız. Aynı mirasbırakanın çocuklarına farklı doğum koşulları nedeniyle farklı pay verilip verilmediğini kontrol ederiz.
Eksik İşlemi Ayırırız
Soybağı dosyası, mirasçılık belgesi veya paylaşım işlemlerinden hangisinin incelenmesi gerektiğini belirleriz. Çocuk adına işlemde temsil sorununu da değerlendiririz.
Üç Adımda İlerleyelim
Konunuzu İletin
Konunuzu ve dosyanızın mevcut aşamasını kısaca anlatın. Önce ihtiyaç duyulan çalışma türünü belirleyelim.
Çalışmayı Yazılı Netleştirelim
Kapsamı, ücreti ve takvimi çalışmaya başlamadan önce yazılı belirleyelim. Gerekli belgeleri bundan sonra paylaşalım.
Seçenekleri ve Adımları Açıklayalım
Soybağı, mirasçı çevresi ve temsil sorularını yazılı görüşte açıklayalım; mirasçılık belgesi veya paylaşım öncesinde tamamlanacak kayıtları belirtelim.
Sık Sorulan Sorular
Baba çocuğu aile içinde kabul etmişse bu yeterli mi?
Sosyal kabul ile hukuki soybağı aynı değildir. Tanıma işlemi, nüfus kaydı ve varsa mahkeme kararı incelenmeden yalnız aile anlatımıyla mirasçı çevresi kurulamaz.
Evlilik dışı çocuk diğer çocuklardan daha az mı miras alır?
Kurulmuş soybağı bakımından TMK 498 eşit mirasçılığı düzenler. Somut oran; diğer çocuklar, eş, önceki ölümler ve özel tasarruflar incelenerek belirlenir.
İlgili Miras Konuları
İlgili Sorular
Başvuru Kaynakları
TMK 282, 295, 301, 495, 498, 598
Önce Soybağını, Sonra Miras Payını Netleştirelim
İlk adımda kimin mirasıyla ilgilendiğinizi ve mevcut soybağı kaydını kısaca anlatın. İkinci adımda ücretli çalışmanın kapsamını, ücretini ve takvimini yazılı belirleyip gerekli kayıtları isteyelim. Üçüncü adımda soybağı meselesiyle miras işlemini ayırarak seçenekleri açıklayalım. Konunuzu İletin; çocuğun hakkını hangi belgenin ve hangi işlemin etkilediğini birlikte değerlendirelim.
İlk inceleme ve ikinci görüş ücretlidir. Çalışmanın kapsamı, ücreti ve takvimi başlamadan önce yazılı belirlenir.