Vasiyetnamenin Tarihi Neden Önemlidir?
Kısa Yanıt
Vasiyetname tarihi, belgenin ne zaman oluşturulduğuna ilişkin temel verilerden biridir. El yazılı ve resmi vasiyette tarihin kayda geçirilme biçimi farklıdır. Biz eksik veya çelişkili tarih iddiasını belgenin türüne göre inceleriz. Ehliyet araştırması, sonradan yapılan değişiklikler ve birden fazla vasiyet arasındaki sıra bakımından tarihin neyi gösterdiğini açıklarız.
Bir vasiyetnamede gün veya ay yazılmamış, tarih sonradan düzeltilmiş veya farklı sayfalarda değişik tarihler yer almış olabilir. Önce belgenin türü ve her tarihin hangi işleme ait olduğu anlaşılmalıdır. Biz düzenleme tarihiyle mahkemeye teslim veya açılma tarihini birbirine karıştırmayız. Belgenin aslını, eklerini ve önceki vasiyetleri karşılaştırırız. Tarihteki sorunun hem şekil incelemesine hem de tasarruf anındaki ehliyet araştırmasına nasıl etki ettiğini değerlendirerek, hangi kaydın neden gerekli olduğunu açıklarız.
İlk inceleme ve ikinci görüş ücretlidir. Çalışmanın kapsamı, ücreti ve takvimi başlamadan önce yazılı belirlenir.
El Yazılı Vasiyette Yıl, Ay ve Gün Aranır
TMK 538, el yazılı vasiyetnamenin yapıldığı yıl, ay ve günün gösterilmesini ve belgenin baştan sona mirasbırakanın el yazısıyla oluşturulmasını düzenler. Bu nedenle tarih yalnız kağıtta bulunan herhangi bir sayı değildir. Yazının aidiyeti, tarihin hangi metne ilişkin olduğu ve sonradan müdahale iddiası birlikte araştırılır.
Resmi Vasiyette Görevlinin Tarih Kaydı Vardır
TMK 533’te memurun vasiyetnameye tarih koyup imzalaması öngörülür. Bu yöntem, el yazılı vasiyetin TMK 538’deki tarih koşuluyla aynı şekilde değerlendirilmez. Resmi düzenlemedeki tarih, belge üzerindeki işlem numarası ve diğer kayıtlarla birlikte okunur. Açılma veya suret çıkarma tarihinin düzenleme tarihi yerine alınmaması gerekir.
Tarih Ehliyet ve Belge Sırası İçin Önemlidir
Ehliyet, tasarrufun yapıldığı ana göre incelenir (TMK 502, 557). Birden fazla vasiyette ise sonraki metnin öncekinin yerini alıp almadığı TMK 544 bakımından araştırılır. Bu yüzden tarih sorunu yalnız biçimsel görünmez. Hangi metnin ne zaman hazırlandığı ve sonradan değiştirilip değiştirilmediği de önem taşır.
Eksiklik İddiası Belgenin Bütünüyle Değerlendirilir
Eksik, silinmiş veya çelişkili bir tarih iddiasında asıl belge, diğer sayfalar ve bağlantılı kayıtlar birlikte incelenir. Şekle aykırılık iddiası TMK 557 çerçevesinde değerlendirilir. Tarih sorununu görmek, tek başına bütün hukuki sonuçları belirlemez; talebin kapsamı, deliller ve diğer tasarruflarla ilişki ayrıca ortaya konulmalıdır.
Dosyanızda Neleri İnceleriz?
Tarihlerin Hangi İşleme Ait Olduğunu Ayırırız
Düzenleme, saklama, teslim, açılma ve bildirim tarihlerini ayrı gösteririz. Aynı belgede görünen her tarihi vasiyetin yapıldığı tarih olarak kabul etmeyiz.
Asıl ve Ekleri Karşılaştırırız
Farklı kalem, düzeltme, silinti ve sayfa bağlantılarını inceleriz. Tarihin metinle aynı süreçte oluşturulup oluşturulmadığına ilişkin araştırma ihtiyacını belirleriz.
Diğer Belgelerle Sıra Kurarız
Önceki ve sonraki tasarrufları, sağlık kayıtlarını ve ilgili dosya belgelerini zaman çizelgesinde karşılaştırırız. Sıralamanın hangi iddiayı etkilediğini açıklarız.
Üç Adımda İlerleyelim
Konunuzu İletin
Konunuzu ve dosyanızın mevcut aşamasını kısaca anlatın. Önce ihtiyaç duyulan çalışma türünü belirleyelim.
Çalışmayı Yazılı Netleştirelim
Kapsamı, ücreti ve takvimi çalışmaya başlamadan önce yazılı belirleyelim. Gerekli belgeleri bundan sonra paylaşalım.
Seçenekleri ve Adımları Açıklayalım
Belgedeki tarihleri ve diğer tasarruflarla sırasını yazılı görüşte gösterelim; ehliyet veya değişiklik iddiası için eksik kayıt ve araştırmaları açıklayalım.
Sık Sorulan Sorular
Mahkemenin açılma tarihi vasiyet tarihi midir?
Hayır. Düzenleme tarihi ile ölümden sonraki açılma işleminin tarihi farklıdır. Hangi tarihin hangi hukuki soruya ilişkin olduğu ayrıca belirlenmelidir; belgelerdeki tarihleri bu nedenle ayırırız.
Tarih düzeltilmişse hemen geçersiz olduğu söylenebilir mi?
Düzeltmenin kim tarafından, ne zaman ve hangi metin üzerinde yapıldığı araştırılır. Belgenin türü, aslı ve diğer kayıtlar görülmeden yalnız düzeltme izinden bütün sonuçlar çıkarılmaz.
İlgili Miras Konuları
İlgili Sorular
Başvuru Kaynakları
TMK 502, 533, 538, 544, 557–559, 596
Konunuzu İletin
Önce tarihle ilgili gördüğünüz eksikliği ve varsa birden fazla belge bulunduğunu kısaca bildirin. Ardından ücretli incelemenin kapsamını, ücretini ve takvimini yazılı belirleyelim; belgeleri uygunluk sonrasında isteyelim. Son adımda zaman çizelgesini, şekil ve ehliyet sorularını değerlendirip seçenekleri açıklayalım.
İlk inceleme ve ikinci görüş ücretlidir. Çalışmanın kapsamı, ücreti ve takvimi başlamadan önce yazılı belirlenir.