Alacak ve İcra — TR

Anapara Faizi ve Temerrüt Faizi Ayrımı

Faiz borcunun kaynağı, anapara ve temerrüt faizinin işlevleri, oran belirleme yöntemi ve özel hükümlerin etkisi.

Hukuki Makale · 12 Kasım 2026
Av. Thomas Andreas Di Constantinople

Anapara faizi, paranın kullanımı karşılığında sözleşme veya kanun gereğince doğabilir. Temerrüt faizi ise para borcunun zamanında yerine getirilmemesinin sonucudur. Anapara faizi kararlaştırılmamış olması, temerrüt faizini kendiliğinden engellemez. Borcun türü ve ilgili özel hükümler her iki faiz bakımından ayrıca belirlenir.

TBK m.88 ve 120, sözleşmeyle belirlenmemiş oran için yürürlükteki mevzuata gönderme yapar; kendi uygulama alanlarında sözleşmesel oranları sınırlar. Ticari işler, tüketici işlemleri ve özel alacak türlerinin farklı kuralları korunur. Bu nedenle bütün alacaklara tek oran veya aynı sınır uygulanamaz.

31 Temmuz 2026’da yürürlüğe giren değişiklikle 3095 sayılı Kanun m.1’deki kanuni faiz, TCMB’nin önceki 31 Aralık günü kısa vadeli kredilere uyguladığı reeskont oranının yüzde seksenine bağlanmıştır. 30 Haziran oranı en az beş puan farklıysa ikinci yarıyılda bu oranın yüzde sekseni esas alınır. Hesap dönemi ve değişiklik öncesindeki yürürlük ayrıca gözetilir.

Faizin başlangıcı da oranından ayrıdır. TBK m.117’deki temerrüt şartları yanında özel düzenlemeler uygulanır. Örneğin TBK m.55’in yeni hükmü, çalışma gücü kaybı ve destekten yoksunluk zararlarında bilinen kazanç dönemine ait tazminata olay tarihinden, bilinmeyen döneme ait tazminata karar tarihinden faiz öngörür. Bu değişiklik, 31 Temmuz 2026’dan sonra meydana gelen olaylar için geçerlidir.

Faize faiz işletilmesi TBK m.121 ve özel hükümlere tabidir. Asıl borcun ödenmesinde işlemiş faiz hakkının korunması da m.131 kapsamında değerlendirilir. Başlangıç, dönemsel oran ve ödeme mahsubu birbirinden ayrı hesap unsurlarıdır.

Hukuki Dayanak: TBK m.55, 88, 117, 120, 121 ve 131; 3095 sayılı Kanun m.1; 7589 sayılı Kanun m.10, 18, 26 ve geçici m.1/9. Türk Borçlar Kanunu, 3095 sayılı Kanun ve 7589 sayılı Kanun.

Bu makale genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır.