Şirket Pay Devrinde İmza ve Kimlik Uyuşmazlığı Nasıl İncelenir?

Şirket payınızın rızanız dışında, tartışmalı bir imza veya kimlik ya da temsil belgesi kullanılarak devredildiğini düşünüyorsanız önce işlemin dayandığı belgeleri ve kayıtların nasıl değiştiğini belirleyin. Kimliğiniz kullanılarak ortak gösterildiğiniz iddiasında da kaydı oluşturan belgeler belirlenir. İnceleme, payın kime ait olduğu ile hangi belgenin doğruluğunun tartışıldığını birlikte ele alır. Hazırlanacak başvuru; şirketin türüne, belgenin niteliğine ve mevcut dava ya da sonraki devir riskine göre şekillenir.
Önce Payı ve Tartışılan İşlemi Belirleyin
Limited şirket payıyla anonim şirket payının devir koşulları aynı değildir. Limited şirkette yazılı devir belgesi, noter imza onayı ve gerekli genel kurul onayı ayrı incelenir. Anonim şirkette senedin bulunup bulunmadığı, nama veya hamiline yazılı olması, teslim, onay ve kayıt düzeni önemlidir. Pay defteri kaydı, ticaret sicili ilanı ve devir sözleşmesi aynı belge değildir.
Hangi payın, hangi tarihte, kime geçtiğinin ileri sürüldüğünü kısa bir kronolojide gösterin. İşlemi ilk hangi kayıttan öğrendiğinizi ve size hangi belgenin iletildiğini ekleyin. Devir bedelinin ödendiği iddiası varsa ödeme kaydı da incelenir; bu kayıt tek başına imzanın veya temsil yetkisinin doğruluğunu çözmez.
Asıl Belgeler ve Karşılaştırma Kayıtları
- Devir sözleşmesi, ekleri ve varsa vekâletname.
- Noter adı, işlem tarihi ve yevmiye numarası; kimlik ve temsil incelemesiyle ilgili dosya bilgileri.
- Genel kurul veya yönetim kurulu kararı, pay defteri ve ilgili sicil kayıtları.
- İlgili döneme ait, karşılaştırmaya elverişli imza örneklerinin bulunduğu belgeler.
- Ödeme, yazışma ve işlemin öğrenilme tarihini gösteren kayıtlar.
Elinizde yalnız fotoğraf veya tarama varsa aslının nerede olduğunu belirtin. Dosyaları değiştirmeden saklamak ve kayıtları hukuka uygun yolla istemek önemlidir. Belgenin kaybolması veya sonradan ispatın zorlaşması ihtimalinde, şartları varsa delil tespiti ve belgeyi koruyacak işlemler değerlendirilebilir.
Belgenin Türü Başvuru Yolunu Etkiler
Hukuk Muhakemeleri Kanunu, adi senetteki imza inkârıyla resmî senetteki yazı veya imzanın sahteliğini farklı düzenler. Resmî senetteki inkâr bakımından HMK 208/4, belgeye resmiyet kazandıran kişinin de taraf gösterileceği ayrı dava usulünü öngörür. Asıl davaya bakan hâkim gerek görürse, imzayı veya yazıyı inkâr eden tarafa bu ayrı davayı açması için iki haftalık kesin süre verir. Bu süre, hâkimin somut davada verdiği karara bağlıdır. Bu nedenle noter işleminin hangi kısmına itiraz edildiğini açıkça belirtin.
İnceleme her olayda doğrudan bilirkişi raporuyla başlamaz; mahkemenin kanundaki inceleme sırası ve karşılaştırma belgeleri dikkate alınır. Sahtelik iddiasının belgenin kullanımına etkisi de adi veya resmî senet ayrımına bağlıdır. Mevcut dava, tebligat ve ara kararları birlikte sunmak doğru usulün belirlenmesini kolaylaştırır.
Talebi ve Geçici Koruma İhtiyacını Ayırın
Pay aidiyetinin belirlenmesi, şirket kayıtlarına ilişkin talep ve ceza soruşturması farklı sonuçlara yönelir. Bir suç duyurusu, şirket kayıtlarıyla ilgili başvurunun bütün şartlarının yerine geçtiği anlamına gelmez. Dava türü, taraflar ve süreler belge görülerek belirlenir.
Yaklaşan yeni satış veya genel kurul varsa tarihini ve dayanak belgesini belirtin. Belirli payı koruyacak tedbirin kapsamı ayrıca değerlendirilir. Şirket payının devrine karşı tedbir, AŞ pay defteri ve ortaklığın ispatı ve limited pay devrinin kayda işlenmesi rehberleri bağlantılı konuları açıklar. Şirket ve ortaklık dosyası incelemesinde belge kapsamı ve ücret işe başlamadan yazılı belirlenir.
Hukuki dayanaklar: Türk Ticaret Kanunu; Hukuk Muhakemeleri Kanunu.