Alacak ve İcra — TR

Zamanaşımının Kesilmesi ve Yeni Süre

Borç ikrarı, kısmi ödeme, dava ve icra takibinin kesilme etkisi; yeni süre ile durma arasındaki ayrım.

Hukuki Makale · 12 Kasım 2026
Av. Thomas Andreas Di Constantinople

Zamanaşımının kesilmesi, o ana kadar işlemiş sürenin etkisini kaldırarak yeni bir sürenin başlaması sonucunu doğurur. Bu yönüyle zamanaşımının durmasından ayrılır; durmada engel kalkınca önceki süreye kaldığı yerden devam edilir. Kesilme ancak kanunun bağladığı olay ve işlemlerle meydana gelir.

TBK m.154, borçlunun borcu ikrarını kesilme sebebi sayar. Faiz ödenmesi, kısmi ifa, rehin verilmesi veya kefil gösterilmesi kanunda bu çerçevede belirtilir. Ancak davranışın hangi borcun kabulü niteliğinde olduğu belirlenmelidir. Her görüşme veya uzlaşma önerisi kendiliğinden borç ikrarı olarak yorumlanamaz.

Alacaklının dava veya def’i yoluyla mahkemeye ya da hakeme başvurması, icra takibi yapması veya iflas masasına başvurması da kesilme doğurabilir. Buna karşılık sıradan bir ödeme ihtarı, tek başına TBK m.154’te sayılan kesilme sebepleri arasında değildir. Temerrüt ihtarı ile zamanaşımını kesen işlem bu nedenle karıştırılmamalıdır.

Kesilmeden sonra TBK m.156 ve 157 uyarınca yeni süre hesaplanır. Senetle ikrar veya mahkeme ya da hakem kararı bakımından özel kural bulunur. Dava ve takipte sonraki işlemler de süre hesabını etkileyebilir. Müteselsil borçlular ve kefil yönünden etkinin kapsamı TBK m.155’e göre ayrıca belirlenir.

31 Temmuz 2026’da yürürlüğe giren HMK m.109/4, kısmi davada talebin aynı davada bir defa, tahkikat sona erinceye kadar genişletme yasağına tabi olmadan artırılmasını düzenler. Bu durumda artırılan kısım için de zamanaşımı dava tarihinden kesilmiş sayılır. Değişiklik öncesi açılmış belirsiz alacak davalarında ise 7589 sayılı Kanun’un geçici m.1/10 hükmüyle korunan eski HMK m.107 rejimi ayrıca değerlendirilir.

Hukuki Dayanak: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.154–157; HMK m.109/4; 7589 sayılı Kanun m.19–20, 26 ve geçici m.1/10. Resmî mevzuat metni ve 7589 sayılı Kanun.

Bu makale genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır.