Alacak ve İcra — TR

Kambiyo Senetlerine Özgü Haciz Takibinde Temel Ayrımlar

Bono, poliçe ve çeke dayalı özel takipte senet niteliği, takip yetkisi, imza ve borca itiraz ile genel haciz yolundan ayrılan usul.

Hukuki Makale · 12 Kasım 2026
Av. Thomas Andreas Di Constantinople

Kambiyo senetlerine özgü haciz yolu, bono, poliçe veya çek niteliği taşıyan belgelere dayanılarak kullanılabilen özel takip yöntemidir. Belge üzerinde senet yazması yeterli değildir. Kambiyo vasfı, zorunlu unsurlar ve alacaklının bu senede dayanarak takip yapma yetkisi ayrıca incelenir.

İcra ve İflas Kanunu'nun 167 ve devamı maddeleri, bu yolun ödeme emri ve itiraz düzenini belirler. Borca, imzaya ve takip hakkına ilişkin başvuruların süreleriyle mercileri genel haciz yolundan farklıdır. Genel hacizdeki itiraz alışkanlığının bu takipte aynen uygulanması hukuki sonuç doğurmayabilir.

Senetteki imzaya itiraz, borcun ödendiği savunması veya senedin kambiyo vasfı taşımadığı iddiası aynı başvuru nedeni değildir. İcra mahkemesinin inceleme sınırı, ileri sürülen sebebe göre değişir. Belgelerin niteliği ve senedin aslı üzerindeki değerlendirme önem kazanabilir.

İtirazın takibe etkisi de özel hükümler çerçevesinde belirlenir. Başvurunun yapılmış olması, bütün icra işlemlerinin her durumda kendiliğinden durduğu anlamına gelmez. Mahkemenin geçici veya nihai durdurma kararıyla kanundan doğan sonuçlar birbirinden ayrılır.

Örneğin lehtar ve ciranta ilişkileri, alacaklının yetkili hamil olup olmadığı tartışmasında önem taşır. Senedin temel ilişkiden bağımsızlığına ilişkin kurallar, her savunmanın herkese karşı ileri sürülebilmesini engelleyebilir. Zamanaşımı ve ödeme iddiaları da senedin türüne göre incelenir. Takip yolu seçimi, belgenin görünümünden çok gerçek hukuki niteliği üzerinden yapılır.

Bu makale genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır.